Brensocatib (Brinsupri): Przełom w leczeniu rozstrzeni oskrzeli? Analiza naukowa

Rozstrzenie oskrzeli to przewlekła, wyniszczająca choroba płuc, która skazuje pacjentów na błędne koło nawracających infekcji, kaszlu i postępującego, nieodwracalnego uszkodzenia dróg oddechowych. Przez lata arsenał terapeutyczny był ograniczony, skupiając się głównie na antybiotykoterapii i fizjoterapii, które łagodzą objawy, ale nie przerywają mechanizmu napędzającego chorobę. Rekomendacja Europejskiej Agencji Leków dla brensokatibu to sygnał, że po raz pierwszy od dekad pojawia się terapia celowana, która uderza w samo serce problemu – w przewlekły stan zapalny. Zrozumienie, jak działa i co oferuje ten lek, jest kluczowe dla milionów pacjentów i lekarzy czekających na przełom.

Brensocatib (Brinsupri): naukowa analiza nowej ery w leczeniu rozstrzeni oskrzeli

Europejska Agencja Leków (EMA) wydała pozytywną rekomendację dla brensokatibu, doustnego leku nowej generacji, w leczeniu rozstrzeni oskrzeli niezwiązanych z mukowiscydozą (NCFB). To decyzja oparta na solidnych dowodach naukowych, która otwiera nowy rozdział w terapii tej przewlekłej choroby. Aby w pełni zrozumieć znaczenie tego kroku, należy precyzyjnie przeanalizować mechanizm działania leku, jego skuteczność kliniczną oraz profil bezpieczeństwa.

Nowy mechanizm w walce z przewlekłym zapaleniem

U podłoża rozstrzeni oskrzeli leży nadmierna i niekontrolowana aktywność neutrofili – komórek układu odpornościowego, które w zdrowym organizmie walczą z infekcjami. U pacjentów z NCFB komórki te stają się nadaktywne, uwalniając enzymy (proteazy serynowe), które niszczą nie tylko patogeny, ale także zdrowe tkanki płuc, napędzając błędne koło zapalenia i uszkodzeń.

Brensocatib działa w sposób celowany, uderzając w źródło problemu. Jest to inhibitor dipeptydylopeptydazy-1 (DPP-1), kluczowego enzymu odpowiedzialnego za aktywację tych niszczycielskich proteaz wewnątrz neutrofili. Hamując DPP-1, brensokatib nie niszczy samych komórek odpornościowych, ale skutecznie je „rozbraja”, zapobiegając uwalnianiu szkodliwych substancji. To precyzyjny mechanizm immunomodulujący, który przerywa cykl zapalny, a nie tylko maskuje jego skutki.

Skuteczność potwierdzona w badaniach klinicznych: co mówią twarde dane?

Rekomendacja EMA opiera się na wynikach rygorystycznych, wieloośrodkowych badań klinicznych, w tym kluczowego badania fazy 3 opublikowanego w The New England Journal of Medicine. Dane z tych badań są jednoznaczne i pokazują wymierne korzyści dla pacjentów.

Co istotne, skuteczność leku obserwowano w dwóch badanych dawkach (10 mg i 25 mg), co daje elastyczność w doborze terapii. Analizy biomarkerów z badania WILLOW potwierdziły również szerokie działanie przeciwzapalne brensokatibu, który wpływa na liczne markery zapalne i mucyny (białka śluzu).

Profil bezpieczeństwa: czy korzyści przewyższają ryzyko?

Żadna skuteczna terapia nie jest wolna od działań niepożądanych. Kluczowa jest ocena bilansu korzyści i ryzyka. W przypadku brensokatibu profil bezpieczeństwa został oceniony jako akceptowalny i w dużej mierze porównywalny z placebo.

• Główne działania niepożądane: Najczęściej zgłaszane problemy miały charakter dermatologiczny (hiperkeratoza – nadmierne rogowacenie skóry) oraz dotyczyły jamy ustnej. Były to jednak na ogół zdarzenia o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu.

• Brak poważnych sygnałów ostrzegawczych: W badaniach klinicznych nie zaobserwowano istotnych różnic w częstości występowania ciężkich zdarzeń niepożądanych między grupą leczoną a placebo.

• Bezpieczeństwo w grupach specjalnych: Badania farmakokinetyczne wykazały, że lek jest bezpieczny również u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, co jest istotne w starzejącej się populacji pacjentów z wielochorobowością.

Miejsce w terapii i nierozwiązane pytania

Brensocatib nie jest lekiem, który zastąpi wszystkie dotychczasowe metody leczenia, takie jak antybiotyki wziewne czy rehabilitacja oddechowa. Jest natomiast potężnym, nowym narzędziem, które wypełnia istniejącą lukę terapeutyczną. Jego unikalny mechanizm działania sprawia, że może być szczególnie skuteczny u pacjentów z częstymi zaostrzeniami, u których standardowe leczenie jest niewystarczające.

Jednak, jak w przypadku każdej nowej technologii medycznej, pozostają otwarte pytania, które będą przedmiotem dalszych badań:

• Długoterminowy wpływ: Badania kliniczne trwały 52 tygodnie. Kluczowe będzie zebranie danych dotyczących wieloletniego bezpieczeństwa oraz wpływu leku na progresję choroby (zmiany strukturalne w płucach) i jakość życia.

• Optymalna populacja pacjentów: Czy istnieją określone fenotypy pacjentów (np. z konkretnym profilem zapalnym), którzy odnoszą największe korzyści z terapii? Precyzyjna identyfikacja takich grup pozwoli na jeszcze skuteczniejszą personalizację leczenia.

• Porównania bezpośrednie: Brakuje badań bezpośrednio porównujących brensokatib z długoterminową terapią makrolidami, która jest obecnie jednym ze standardów postępowania w zapobieganiu zaostrzeniom.

Mimo tych pytań, rekomendacja EMA dla brensokatibu to kamień milowy. To przejście od leczenia objawowego do terapii celowanej molekularnie, która daje nadzieję na przerwanie błędnego koła choroby i znaczącą poprawę życia pacjentów z rozstrzeniami oskrzeli.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

1. Czy brensokatib jest antybiotykiem i czy leczy aktywne infekcje?
   Nie, brensokatib nie jest antybiotykiem. Jest to lek immunomodulujący, który działa przeciwzapalnie i ma na celu zapobieganie zaostrzeniom (infekcjom). W przypadku wystąpienia aktywnej infekcji bakteryjnej pacjent nadal będzie wymagał leczenia antybiotykiem.

2. Czy ten lek jest przeznaczony dla każdego pacjenta z rozstrzeniami oskrzeli?
   Lek jest zarejestrowany do leczenia rozstrzeni oskrzeli niezwiązanych z mukowiscydozą (NCFB) u dorosłych. Największe korzyści odniosą prawdopodobnie pacjenci z częstymi zaostrzeniami, u których choroba ma podłoże silnie neutrofilowe. Ostateczną decyzję o kwalifikacji do leczenia podejmuje lekarz.

3. W jaki sposób przyjmuje się ten lek?
   Brensocatib jest lekiem doustnym, przyjmowanym w formie tabletki raz na dobę, co jest znacznie wygodniejsze dla pacjentów w porównaniu do wielu terapii wziewnych wymagających regularnej nebulizacji.

4. Czy brensokatib wpływa na poprawę wydolności płuc (np. FEV1)?
   W dotychczasowych badaniach klinicznych nie wykazano istotnej statystycznie poprawy w zakresie parametrów spirometrycznych, takich jak FEV1. Główną i udowodnioną korzyścią leku jest redukcja częstości zaostrzeń, a nie bezpośrednia poprawa funkcji płuc.

5. Kiedy brensokatib będzie dostępny w Polsce?
   Pozytywna rekomendacja Komitetu ds. Produktów Leczniczych Stosowanych u Ludzi (CHMP) przy EMA jest kluczowym krokiem do dopuszczenia leku do obrotu na terenie całej Unii Europejskiej. Ostateczna decyzja o refundacji i dostępności leku w Polsce będzie zależała od dalszych procedur administracyjnych i negocjacji cenowych.

1. Chalmers, J., Burgel, P., Daley, C., De Soyza, A., Haworth, C., Mauger, D., Loebinger, M., Mcshane, P., Ringshausen, F., Blasi, F., Shteinberg, M., Mange, K., Teper, A., Fernandez, C., Zambrano, M., Fan, C., Zhang, X., & Metersky, M. Phase 3 Trial of the DPP-1 Inhibitor Brensocatib in Bronchiectasis.. The New England journal of medicine. 2025; 392 16. https://doi.org/10.1056/nejmoa2411664

2. Chalmers, J., Haworth, C., Metersky, M., Loebinger, M., Blasi, F., Sibila, O., O’donnell, A., Sullivan, E., Mange, K., Fernandez, C., Zou, J., & Daley, C. Phase 2 Trial of the DPP-1 Inhibitor Brensocatib in Bronchiectasis.. The New England journal of medicine. 2020 https://doi.org/10.1056/nejmoa2021713

3. Johnson, E., Long, M., Perea, L., Shih, V., Fernandez, C., Teper, A., Cipolla, D., Mcintosh, E., Galloway, R., Eke, Z., Shuttleworth, M., Hull, R., Spinou, A., De Soyza, A., Ringshausen, F., Goeminne, P., Lorent, N., Haworth, C., Loebinger, M., Blasi, F., Shteinberg, M., Aliberti, S., Polverino, E., Sibila, O., Shoemark, A., Mange, K., Huang, J., Stobo, J., & Chalmers, J. Broad Immunomodulatory Effects of the Dipeptidyl-peptidase-1 Inhibitor Brensocatib in Bronchiectasis: Data from the Phase 2, Double-Blind, Placebo-controlled WILLOW Trial.. American journal of respiratory and critical care medicine. 2025 https://doi.org/10.1164/rccm.202408-1545oc

4. Long, M., Gilmour, A., Hull, R., Giam, Y., Richardson, H., Hughes, C., Abo-Leyah, H., Keir, H., De Lima Headley, A., Dowey, R., Turton, H., New, B., Pembridge, T., Delgado, L., Mcintosh, E., Stobo, J., Peh, Z., Band, M., Mclaren-Neil, F., Singanayagam, A., Sibila, O., Thompson, A., Gierliński, M., Dicker, A., Condliffe, A., & Chalmers, J. Investigating the impact of dipeptidyl peptidase-1 inhibition in humans using multi-omics.. The Journal of allergy and clinical immunology. 2025 https://doi.org/10.1016/j.jaci.2025.07.016

5. Yeung, S., Stein, D., Marbury, T., & Usansky, H. The pharmacokinetics of brensocatib in participants with renal impairment following a single oral administration. British Journal of Clinical Pharmacology. 2024; 91. https://doi.org/10.1111/bcp.16344

6. Laska, I., Crichton, M., Shoemark, A., & Chalmers, J. The efficacy and safety of inhaled antibiotics for the treatment of bronchiectasis in adults: a systematic review and meta-analysis.. The Lancet. Respiratory medicine. 2019 https://doi.org/10.1016/s2213-2600(19)30185-7

7. McShane, P., Naureckas, E., Tino, G., & Strek, M. Non-cystic fibrosis bronchiectasis.. American journal of respiratory and critical care medicine. 2013; 188 6. https://doi.org/10.1164/rccm.201303-0411ci

8. Lee, A., Hill, C., McDonald, C., & Holland, A. Pulmonary Rehabilitation in Individuals With Non-Cystic Fibrosis Bronchiectasis: A Systematic Review.. Archives of physical medicine and rehabilitation. 2017; 98 4. https://doi.org/10.1016/j.apmr.2016.05.017

9. Brodt, A., Stovold, E., & Zhang, L. Inhaled antibiotics for stable non-cystic fibrosis bronchiectasis: a systematic review. European Respiratory Journal. 2014; 44. https://doi.org/10.1183/09031936.00018414

10. Sugianto, T., & Chan, H. Inhaled antibiotics in the treatment of non-cystic fibrosis bronchiectasis: clinical and drug delivery perspectives. Expert Opinion on Drug Delivery. 2016; 13. https://doi.org/10.1517/17425247.2015.1078309

11. Chalmers, J., & Chotirmall, S. Bronchiectasis: new therapies and new perspectives.. The Lancet. Respiratory medicine. 2018; 6 9. https://doi.org/10.1016/s2213-2600(18)30053-5

12. De Soyza, A., Aksamit, T., Bandel, T., Criollo, M., Elborn, J., Operschall, E., Polverino, E., Roth, K., Winthrop, K., & Wilson, R. RESPIRE 1: a phase III placebo-controlled randomised trial of ciprofloxacin dry powder for inhalation in non-cystic fibrosis bronchiectasis. European Respiratory Journal. 2018; 51. https://doi.org/10.1183/13993003.02052-2017

13. Aksamit, T., De Soyza, A., Bandel, T., Criollo, M., Elborn, J., Operschall, E., Polverino, E., Roth, K., Winthrop, K., & Wilson, R. RESPIRE 2: a phase III placebo-controlled randomised trial of ciprofloxacin dry powder for inhalation in non-cystic fibrosis bronchiectasis. European Respiratory Journal. 2018; 51. https://doi.org/10.1183/13993003.02053-2017

14. Ramsey, K., Chen, A., Radicioni, G., Lourie, R., Martin, M., Broomfield, A., Sheng, Y., Hasnain, S., Radford-Smith, G., Simms, L., Burr, L., Thornton, D., Bowler, S., Livengood, S., Ceppe, A., Knowles, M., Donaldson, S., Hill, D., Ehre, C., Button, B., Alexis, N., Kesimer, M., Boucher, R., & McGuckin, M. Airway Mucus Hyperconcentration in Non-Cystic Fibrosis Bronchiectasis.. American journal of respiratory and critical care medicine. 2019 https://doi.org/10.1164/rccm.201906-1219oc

15. Tejada, S., Campogiani, L., Solé-Lleonart, C., Gómez, A., Gallego, M., Vendrell, M., Soriano, J., & Rello, J. Inhaled antibiotics for treatment of adults with non-cystic fibrosis bronchiectasis: A systematic review and meta-analysis.. European journal of internal medicine. 2021 https://doi.org/10.1016/j.ejim.2021.04.009

16. Yang, Y., Cai, Z., & Zhang, J. DPP-4 inhibitors may improve the mortality of coronavirus disease 2019: A meta-analysis. PLoS ONE. 2021; 16. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0251916

17. Griffith, D., & Walsh, T. Outcomes from COVID-19 Clinical Trials in Hospitalized Patients: Seeking the Truth That Matters. American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine. 2022; 206. https://doi.org/10.1164/rccm.202205-0907ed

18. Martínez-García, M., Oscullo, G., García-Ortega, A., Matera, M., Rogliani, P., & Cazzola, M. Inhaled Corticosteroids in Adults with Non-cystic Fibrosis Bronchiectasis: From Bench to Bedside. A Narrative Review. Drugs. 2022; 82. https://doi.org/10.1007/s40265-022-01785-1

19. Arbiv, O., & Quon, B. Disarming the cavalry: targeting neutrophils to limit collateral damage in non-CF bronchiectasis. European Respiratory Journal. 2025; 65. https://doi.org/10.1183/13993003.01804-2024

20. Poncin, W., Schrøder, C., Oliveira, A., Herrero-Cortina, B., Cnockaert, P., Gely, L., Osadnik, C., Reychler, G., Mechlenburg, I., & Spinou, A. Airway clearance techniques for people with acute exacerbation of COPD: a scoping review. European Respiratory Review. 2025; 34. https://doi.org/10.1183/16000617.0191-2024

#Brensocatib #RozstrzenieOskrzeli #Pulmonologia #Medycyna #Nauka #Leczenie #Innowacje #EMA

Potrzebujesz wsparcia w analizie badań klinicznych, przygotowaniu publikacji naukowej lub stworzeniu raportu medycznego? Nasz zespół łączy ekspertyzę naukową z umiejętnością przystępnej komunikacji. Skontaktuj się z nami, aby Twoje badania zyskały na sile i precyzji.