Zawód nauczyciela znajduje się w punkcie krytycznym. Jak pokazują wcześniejsze badania, nauczyciele pracują średnio 50 godzin tygodniowo, a wielu z nich (aż jeden na pięciu) rozważa odejście z zawodu. [p. 4] Wypalenie, ogromne obciążenie pracą administracyjną i poczucie, że brakuje czasu na to, co najważniejsze – indywidualny kontakt z uczniem – to codzienna rzeczywistość. W tym kontekście pojawienie się generatywnej sztucznej inteligencji nie jest tylko kolejną technologiczną nowinką. To potencjalna rewolucja, która może na nowo zdefiniować pracę nauczyciela. Najnowszy, przełomowy raport „Teaching for Tomorrow: Unlocking Six Weeks a Year With AI”, przygotowany przez Instytut Gallupa i Walton Family Foundation na podstawie badania ponad 2200 amerykańskich nauczycieli, dostarcza pierwszych twardych danych na ten temat. [p. 20] I są one zdumiewające.
„Dywidenda AI”: jak nauczyciele odzyskują sześć tygodni w roku
Najważniejszym i najbardziej spektakularnym odkryciem raportu jest zjawisko, które autorzy nazwali „dywidendą AI”. Okazuje się, że nauczyciele, którzy regularnie (co najmniej raz w tygodniu) korzystają z narzędzi AI, oszczędzają średnio 5,9 godziny tygodniowo. [p. 5, 8] W skali roku szkolnego przekłada się to na dodatkowe sześć tygodni pracy. [p. 8] To nie jest abstrakcyjna liczba. To realny czas, który nauczyciele mogą odzyskać i zainwestować w to, co ma największy sens:
-
Tworzenie bardziej angażujących i zindywidualizowanych lekcji.
-
Udzielanie uczniom bardziej szczegółowej i wartościowej informacji zwrotnej.
-
Lepszą komunikację z rodzicami.
-
Ograniczenie pracy po godzinach i odzyskanie równowagi życiowej (work-life balance). [p. 8]
Jak widać, dywidenda ta jest wypłacana nie tylko nauczycielowi, ale przede wszystkim uczniom i całej społeczności szkolnej.
Nie tylko czas, ale i jakość: AI jako wzmacniacz kompetencji
Wbrew obawom, że AI może prowadzić do uproszczeń i spadku jakości, raport Gallupa dostarcza dowodów na coś wręcz przeciwnego. Nauczyciele-użytkownicy AI dostrzegają realną poprawę jakości swojej pracy w wielu kluczowych obszarach.
-
64% twierdzi, że AI pomaga im tworzyć materiały dydaktyczne lepszej jakości, lepiej dostosowane do potrzeb uczniów. [p. 10]
-
61% uważa, że dzięki AI generuje bardziej wartościowe wnioski z danych o postępach uczniów. [p. 10]
-
57% przyznaje, że AI poprawia jakość oceniania i informacji zwrotnej udzielanej uczniom. [p. 10]
Co więcej, im częściej nauczyciele używają AI, tym wyżej oceniają jej wpływ. Na przykład, wśród nauczycieli korzystających z AI codziennie lub co tydzień, aż 81% widzi poprawę jakości w zadaniach administracyjnych, w porównaniu do 63% wśród użytkowników miesięcznych. [p. 11]
Anatomia adopcji AI: kto, do czego i z jakim nastawieniem?
Raport dostarcza fascynującego wglądu w to, jak sztuczna inteligencja wchodzi do szkół. Adopcja jest już faktem – aż 6 na 10 nauczycieli użyło narzędzi AI w bieżącym roku szkolnym. [p. 6]
| Aspekt adopcji AI | Kluczowe dane i wnioski (na podstawie raportu Gallup/Walton Family Foundation) |
| Kto używa najczęściej? | Nauczyciele szkół średnich (66%), nauczyciele z krótkim stażem (do 5 lat – 69%) oraz nauczyciele języka angielskiego (71%). To pokazuje, że młodsze pokolenie i przedmioty humanistyczne są w awangardzie tej zmiany. [p. 6] |
| Do czego AI jest używana? | Głównie do zadań przygotowawczych, które pochłaniają najwięcej czasu: planowanie lekcji (37% używa co najmniej raz w miesiącu), tworzenie kart pracy (33%) i modyfikowanie materiałów pod potrzeby uczniów (28%). Najrzadziej do analizy danych (12%) i indywidualnego nauczania (14%). [p. 7] |
| Paradoks optymizmu i obaw | Choć adopcja jest wysoka, nauczyciele pozostają ostrożni. 40% popiera użycie AI w szkołach, ale 28% jest mu przeciwnych. Co ciekawe, nauczyciele, którzy sami używają AI, są ponad dwukrotnie bardziej skłonni popierać jej wdrożenie niż ci, którzy jej nie używają (56% vs 26% poparcia). [p. 14] |
| Największe szanse i zagrożenia | Nauczyciele widzą największą szansę w zwiększeniu zaangażowania uczniów (33% spodziewa się wzrostu). Jednocześnie największą obawą jest negatywny wpływ AI na samodzielne (57%) i krytyczne myślenie (52%) uczniów. [p. 17] |
Klucz do sukcesu: rola polityki szkolnej
Raport jednoznacznie pokazuje, że „dywidenda AI” nie jest zjawiskiem losowym. Jest ona bezpośrednio powiązana z istnieniem w szkole jasnych zasad dotyczących wykorzystania sztucznej inteligencji.
-
W szkołach, które posiadają politykę dotyczącą AI, 70% nauczycieli korzysta z tych narzędzi, w porównaniu do 60% w szkołach bez takiej polityki.
-
Co ważniejsze, szkoły z polityką AI osiągają o 26% większą „dywidendę AI” (średnio 2,3 godziny oszczędzone tygodniowo na każdego nauczyciela w szkole vs. 1,7 godziny w szkołach bez polityki). [p. 19]
To niezwykle ważny sygnał dla dyrektorów i organów prowadzących szkoły: brak jasnych ram i wsparcia (aż 68% nauczycieli nie przeszło żadnego szkolenia z AI) to marnowanie ogromnego potencjału. [p. 20]
Podsumowanie: AI to nie magiczna różdżka, a potężne narzędzie
Raport Gallupa i Walton Family Foundation to pierwszy tak kompleksowy i oparty na twardych danych dowód na to, że sztuczna inteligencja może stać się potężnym sojusznikiem w walce z kryzysem w zawodzie nauczyciela. Obraz, jaki się z niego wyłania, jest pełen niuansów: AI oszczędza czas i podnosi jakość, ale jej potencjał jest w pełni uwalniany tylko tam, gdzie nauczyciele inwestują czas w naukę, a szkoły tworzą wspierające i mądre ramy polityczne. Stoimy u progu rewolucji, która może dać nauczycielom to, czego najbardziej potrzebują: czas.
Artykuł powstał na podstawie dogłębnej analizy raportu „Teaching for Tomorrow: Unlocking Six Weeks a Year With AI”, opublikowanego przez Instytut Gallupa i Walton Family Foundation w 2025 roku.
5 innych tematów, które zrealizowaliśmy w oparciu o analizę:
-
Paradoks nauczyciela liceum: Dlaczego najwięksi użytkownicy AI są jednocześnie jej największymi sceptykami?
-
Anatomia „dywidendy AI”: Na co dokładnie nauczyciele przeznaczają odzyskane 6 godzin tygodniowo?
-
Polityka AI w szkole – od zera do bohatera. Praktyczny przewodnik dla dyrektorów na podstawie danych Gallupa.
-
Szanse kontra zagrożenia: Jak nauczyciele i uczniowie postrzegają wpływ AI na krytyczne myślenie i kreatywność?
-
Językowcy w awangardzie: Dlaczego to właśnie nauczyciele angielskiego najszybciej adaptują narzędzia AI?